Trần Hưng Đạo - Trần Quốc Tuấn: Đánh tan quân xâm lược Mông Nguyên | Tóm tắt lịch sử Việt Nam

Trần Quốc Tuấn là con trai của An Sinh

Vương Trần Liễu Anh của vua Trần Thái

Tông do vậy Quốc Tuấn gọi Thái Tông bằng

chú ruột cho đến nay vẫn không rõ mẹ ông

là ai ông có một người mẹ nuôi đồng thời

là cô ruột đó là Thụy bà công chúa Trần

Quốc Tuấn sinh ra ở thôn Tức Mặc nay

thuộc thành phố Nam Định nhưng năm sinh

của ông hiện vẫn không rõ ràng các sử

gia sau khi đối chiếu nhiều sách vở sự

kiện cho rằng ông sinh ra Khoảng vài năm

sau khi vương triều nhà trần được thành

lập sách Đại Việt xử Ký Toàn Thư mô tả

Ông là người có dung mạo khôi ngô thông

minh hơn người nhờ được những người tài

giỏi đến giảng dạy từ khi còn rất nhỏ mà

ông sớm trở thành người đọc thông hiểu

rộng có tài Văn

Võ năm

1237 gia đình ông đã xảy ra biến động do

vùa Trần Thái Tông lên ngôi và kết hôn

đã lâu nhưng chưa có con nối dõi Thái Sư

Trần Thủ Độ đang nắm thực quyền phụ

chính ép cho ông là Trần Liễu phải

nhường vợ là Thuận Thiên công chúa cho

Trần Thái Tông vì bà đang mang thai với

với Trần Liễu được ba tháng phẫn uất

Trần Liễu học quân chống lại nhưng thế

cô không làm gì được phải xin đầu hàng

Vua Thái Tông Vì thương anh nên xin với

Trần Thủ Độ tha tội cho Trần Liễu nhưng

quân lính đều bị giết mang lòng hậm hực

Trần Liễu tìm người tài nghệ để dạy Văn

Võ cho Quốc Tuấn Mong Quốc Tuấn sau này

giúp mình chả mối

hận khi 19 tuổi Trần Quốc Tuấn đem lòng

yêu Công chúa Thiên Thành con gái của

Trần Thái Tông tức là em họ của ông đầu

năm 1251 Thái Tông muốn gả công chúa cho

trung thành vương nên đã cho công chúa

đến ở trong Dinh Nhân Đạo Vương Cha của

Trung Thành Vương ngày rằm Thắng giêng

Thái Tông mở hội lớn ý muốn cho công

chúa làm lễ kết hôn với trung thành

vương bản thân Trần Quốc Tuấn muốn lấy

công chúa nhưng không làm thế nào được

mới nhân ban đêm lẻn vào phòng của công

chúa rồi tư thống với nàng Mẹ nuôi của

Quốc Tuấn là Thụy bà công chúa biết

chuyện sợ ông bị hại liền chạy đến hoàng

cung cáo cấp xin Trần Thái Tông cứu Quốc

Tuấn Vua hỏi việc gì Thụy bà trả lời

Quốc Tuấn ngông cuồng ban đêm đẻn vào

chỗ Thiên Thành bị nhân đạo bắt giữ rồi

E là sẽ bị hại xin bệ hạ dù lòng thương

Sai Người đến cứu Trần Thái Tông vội sai

người đến dinh Nhân Đạo Vương vào chỗ

Thiên Thành thì thấy Trần Quốc Tuấn đã ở

đó hôm sau Thụy bà công chúa dâng m mâm

vàng đến chỗ Trần Thái Tông xin lễ cưới

thiên thành công chúa cho Trần Quốc Tuấn

Thái Tông Bất Đắc Dĩ Phải gả công chúa

cho ông và lấy 2000 khoảnh ruộng ở Phủ

ứng thiên để bồi hoàn xính vật cho trung

thành vương tháng 4 năm đó Trần Liễu ốm

nặng Lúc sắp mất Liễu cầm tay Quốc Tuấn

mà nói rằng con không vì cha mà lấy được

thiên hạ thì cha chết Dưới suối vàng

cũng không yên lòng được Trần Quốc Tuấn

ghi để trong lòng nhưng không cho là

phải không rõ Trần Quốc Tuấn được phong

tước Hưng Đạo Vương và trở thành một võ

quan nhà trần vào lúc nào chỉ biết vào

cuối năm 1257 ông được giao Trách nhiệm

phòng thủ biên giới trước thời điểm quân

Mông Cổ xâm lực lần thứ nhất sách Đại

Việt xử Ký Toàn Thư chép rằng Tháng 9

vùa xuống chiếu lệnh cho tả hữu tướng

quân đem quân Thủy bộ gi ngăn giữ biên

giới theo sự tiết chế của Quốc Tuấn Tuy

nhiên các xử liệu của cả hai nước như

Đại Việt xử Ký Toàn Thư Nguyên sử An Nam

chí lược đều không đề cập chi tiết về

vai trò của Hưng Đạo Vương trong các

trận đánh lớn của cuộc chiến có thể đoán

rằng quân của Hưng Đạo Vương phòng ngữ

biên giới đã không ngăn nổi bước tiến

của quân đội Mông

Cổ tháng 1 năm 1258 quân Mông Cổ do đại

tướng một Lương Hợp Thai chỉ huy đánh

bại quân Đại Việt do vua Trần Thái Tông

đích thân chỉ huy tại Bình Lệ Nguyên và

Phù Lỗ buộc nhà vua rời bỏ kinh thành

Thăng Long lui về giữ sông Thiên mạc

Quân m tiến vào Thăng Long nhưng lâm vào

tình cảnh thiếu lương thực trầm trọng

phải chia quân đi cướp phá các làng mặc

xung quanh kinh thành và vấp phải Sự

Kháng Cự quyết liệt của quân dân địa

phương tình hình đó khiến cho quân lực

Mung cổ rệu dã bị cô lập hoàn toàn tại

Thăng Long đánh mất thế chủ động trước

quân Trần tận dụng lợi thế này vua Trần

Thái Tông cùng thái tử Trần hoảng Ngự

lâu thuyền Tiến Quân đến đồ bộ đầu đánh

tan quân mông cổ Giải Phóng kinh đô

chiến tranh kết thúc Thái Tông nhường

ngôi cho Thái tử hoảng tức vua Trần

Thánh Tông vua Thánh Tông Phong cho em

là Trần Quang Khải chức Thái Úy tức Đại

Vương Trần Quốc Tuấn vẫn giữ nguyên tước

cũ và trở về Thái ấp ở Vạn Kiếp sách Đại

Việt xử Ký Toàn Thư chép theo quy chế

nhà Trần Các Vương hầu đều ở Phủ đệ nơi

Hương ấp của mình khi trầu thì đến kinh

đô xong việc lại về phủ đệ như Quốc Tuấn

ở Vạn Kiếp Thủ Độ ở quắc Hương Quốc Trần

ở Chí Linh đều thế

cả năm 1279 đế quốc Mông của tiêu diệt

nhà Nam Tống lập ra nhà Nguyên trở thành

mối đe dọa tiềm tàng cho nước tại Việt ở

phía Bắc triều đình Nhà Trần đã đề phòng

chuẩn bị kháng cự vua Trần Thánh Tông

sai Trần Quốc Tuấn mở trường dãy võ nhằm

đào tạo con em hoàng tộc và những người

tài giỏi trong nước ông thường đi khắp

các lộ kiểm soát các Giảng Võ Đường Địa

Phương Thu dụng nhiều nhân tài hào kiệt

nhi Yết Kiêu dã tượng Phạm Ngũ Lão

Nguyễn Chế Nghĩa Đỗ Hành đầu năm 1277

Trần Thánh Tông thân Trinh thảo pht các

bộ tộc thiểu số ở động Nẫm bà la nay

thuộc Quảng Bình trần quang khải đi theo

hộ giá ghế tể tướng bỏ không vừa lúc có

sứ phương Bắc đến TH Thượng Hoàng Trần

Thái Tông gọi Trần Quốc Tuấn tới tỏ ý

định lấy ông làm tư đồ để tiếp xứ phương

Bắc Quốc Tuấn trả lời việc tiếp xứ giả

thần không dám từ chối còn như Phong

Thần làm tư đồ thì thần không dám Vâng

chiếu huống chi quan gia đi đánh giặc Xa

Quang Khải theo hầu Mà bệ hạ lại tự ý

phong chức thì tình nghĩa trên dưới e có

chỗ chưa ổn sẽ không làm vui lòng quan

gia và Quang Khải Đợi khi xa giá trở về

sẽ xin vâng mệnh cũng chưa muộn Khi

Thánh Tông trở về việc ấy lại bỏ đi vì

hai người vốn không ngơi

nhau kể từ khi Trần Thủ Độ ép Thái Tông

lấy vợ của Trần Liễu là Thuận Thiên công

chúa làm hoàng hậu giữa hai gia đình đã

sinh ra hiềm khích bấy giờ giặc phương

Bắc sắp sang Quốc Tuấn chủ động gạt bỏ

mâu thuẫn cũ với Trần Quang Khải Vì việc

nước một hôm ông từ vạn kiếp tới Trần

Quang Khải xuống thuyền chơi suốt ngày

mới trở về Quang Khải vốn sợ tắm gội

Quốc Tuấn thì thích tắm thơm từng đùa

Bảo Trần Quang Khải mình mây cáu bẩn xin

tắm dùng rồi Cầy áo Quang Khải ra dùng

nước thơm tắm cho ông và nói hôm nay

được tắm cho Thượng tướng Trần Quang

Khải cũng nói nói hôm nay được Quốc công

tắm rửa cho từ đó tình nghĩa qua lại

giữa hai người ngày càng

tốt năm 1277 Thượng Hoàng Trần Thái Tông

mất ở phủ Thiên Trường Sang năm sau

Thánh Tông nhường ngôi cho Thái tử Khâm

tức Trần Nhân Tông rồi lên làm thái

thượng hoàng nhà Nguyên biết tin đó đầu

năm 1281 sai lễ bộ thượng thư sai thung

đi sữ nước ta sai thung ngạo mặ vô lễ

cưỡi ngựa đi thẳng vào cửa Dương Minh

vua Nhân Tông sai Trần Quang Khải đến xứ

quán khoản tiếp thung nằm khảnh không ra

Quang Khải vào hẳn trong phòng hắn cũng

không dậy tiếp Hưng Đạo Vương Quốc Tuấn

nghe thấy vậy tô xin đến sứ quán xem

thung làm gì Quốc Tuấn gọt tóc mặc áo

vải đến sứ quán ông đi thẳng vào trong

phòng thung đứng dậy vái chào mời ngồi

mọi người đều kinh ngạc có biết đâu gọt

tóc mặc áo vải là hình dạng của nhà sư

phương Bắc ông ngồi xuống pha trà cùng

uống với hắn Người hầu của thung cầm mũi

tên đứng sau Quốc Tuấn chọc vào đầu đến

chảy máu nhưng sắc mặt Quốc Tuấn vẫn

không hề thay đổi khi trở về thung ra

cửa tiễn

ông

năm 1282 Nguyên Thế tổ Hốt Tất Liệt sai

toa đô mang quân vật biển đi đánh Chiêm

thành nhằm chiếm nơi đây làm bàn đạp

đánh lên Đại Việt từ phía Nam chiến

tranh giữa Đại Việt với nhà Nguyên đã

đến rất dần Hốt Tất Liệt Phong con trai

thứ chín của mình là Thoát Hoan làm chấn

nam vương chuẩn bị xâm lược Đại Việt

đồng thời nhà Nguyên cử người đến Chiêm

thành chuyển lệnh cho cánh quân của toad

chuyển sang chiến trường Đại Việt đạo

quân này lúc xuất phát từ Quảng Đông đi

Chiêm thành gồm 20 vạn quân Nhưng sau

mấy năm chiến đấu với nước Chiêm trong

điều kiện đói khát Quân số đã giảm đi

đáng kể tổng cộng nhà Nguyên huy động

tới 50 vạn quân trong cuộc chiến lần này

Đây là lần xuất trh với số quân lớn nhất

mà nhà Nguyên từng thực hiện so với dân

số thời đó thì đoàn quân này có quy mô

cực lớn Sau này người Việt có câu ví von

đông như quân Nguyên là vì

vậy phía Đại Việt các Vương Tôn nhà trần

được lệnh mộ thêm quân vào các lực lượng

riêng của mình vua Trần đã triệu tập một

hội nghị quân sự tại Bình Than để bàn kế

chống địch Hưng Đạo Vương Trần Quốc Tuấn

được phong làm Quốc công tiết chế thống

lĩnh tất tất cả các lực lượng vũ trang

của Đại Việt Quân thủy bộ tổng cộng 20

vạn đầu năm 1285 quầ nguyên chia ra làm

ba cánh tấn công đại việt cánh thứ nhất

do tướng mông cổ là toa Đô chỉ huy đem m

vạn quân từ Chiêm Thành đánh lên phía

nam cánh thứ hai do nạp tốc Lạt Đinh chỉ

huy Từ Vân Nam vào Đại Việt qua vùng

Tuyên Quang Tiến theo sông chảy còn cánh

quân chủ lực do Thoát Hoan chỉ huy thì

từ châu tư Minh kéo đến này nam

quan Hưng Đạo Vương Trần Quốc Tuấn chia

quân giữ ải Khả Lý và Chi Lăng còn mình

thì tự dẫn quân đi đóng giữ ải Nội bàng

hát hoan thấy Hưng Đạo Vương giữ cả các

nơi bèn chia quân ra đánh nhanh chóng

vượt qua các Tiền Đồn Đại Việt rồi bao

vâ ảy Nội bàng quân Nguyên Tấn công

quyết liệt Quân Trần dù tập trung một

lực lượng lớn ở đây nhưng cũng không

chống nổi phải rút về vạn kiếp các tướng

thu nhặt tàn quân dần dần cũng kéo về

đấy cả Nhân Tông nghe tin Hưng Đạo Vương

thua chạy về vạn kiếp bèn Ngự thuyền đến

bàn việc nhân thấy quân mình bại trận

trong lòng lo lắng mới hỏi Hưng Đạo

Vương có nên hàng không Hưng Đạo Vương

tuu rằng bệ hạ chém đầu thần rồi hãy

hàng vua nghe lời trung liệt như vậy mới

thấy yên tâm Hưng Đạo Vương tập hợp các

cánh quân về vạn kiếp được hơn 20 vạn

người binh Thế lại nổi lên bấy giờ ông

có soạn ra một quyển binh thứ yếu lược

rồi viết bài Hịch tướng sĩ để truyền đi

cho quân sĩ các tướng sĩ được lời khuyên

bảo đó ai nấy đều dốc sức luyện tập

quyết trí đánh giặc cho nên người nào

cũng lấy mực xăm vào cánh tay hai chữ

Sát Thát nghĩa là giết quân Mông

Cổ Thoát Hoan Sau khi chiếm được các ải

phía bắc Thừa thắng kéo xuống đánh vạn

kiếp

một trận đại chiến đã diễn ra cả trên bộ

lẫn dưới sông Tuy nhiên Quân Trần lại

quyết định rút lui về Thăng Long để

tránh thế giặc mạnh thực hiện Nghi Bình

khiến địch mệt mỏi rồi mới Phản công

quân Mông Cổ bắt được Quân Đại Việt thấy

người nào cũng có hai chữ Sát Thát ở

cánh tay thì rất tức giận đem giết sạch

cả rồi kéo tràn đến mạn Kinh Bắc ngày 17

tháng 2 quân Nguyên dựng trại Bên Sông

Hồng Quân Trần cũng lập các chiến lũy

bằng gỗ ở bờ Bắc Sông Hồng nghênh chiến

dưới sông là lực lượng thủy quân đông

đảo của Đại Việt mục đích của quân Trần

trong trận này chỉ là cản bước quân

Nguyên để kịp sơ tán Hoàng Gia và dân

chúng khỏi Kinh Thành Thực hiện kế hoạch

vườn không nhà trống đồng thời sử dụng

chiến lực tiêu thổ kháng chiến đốt sạch

những làng mạc và đồng ruộng quanh kinh

thành sau khi thành Thăng Long đã chống

không quân Trần xuôi sông Hồng rút lui

quân Nguyên đóng dưới chân thành một hôm

rồi mới tiến vào chỉ thấy cung thất nhẵn

không trong khi đợi toa đô từ phía Nam

tiến lên Thoát Hoan phái quân theo hai

đường thủy bộ đuổi theo vua

Trần cánh quần Nguyên thứ hai của nạp

tốc Lạt Đinh Tiến theo sông chảy tới ải

thu vật thì bị quân của Trần Nhật Duật

Chặn đánh Tuy nhiên do đại quân đều đã

rút lui nên Trần Nhật Duật cũng thu quân

quân Nguyên một mặt đi dọc hai bờ sông

Đuổi theo quân trần một mặt cử một đơn

vị đi Chặn đầu Trần Nhật Duật phát hiện

ra kế hoạch của quân Nguyên liền hạ lệnh

bỏ thuyền lên bộ rút lui an toàn về đến

Bạch Hạc toa đô là tướng cánh quầ Nguyên

thứ ba từ Chiêm Thành đánh vào mạn cực

nam của Đại Việt Thoát Hoan sai Ô Mã Nhi

đi đường biển vào tiếp ứng cho toa đồ

còn ở mặt ngoài thì các chiến thuyền của

nhà nguyên chia gia đóng giữ các bến dọc

sông

[âm nhạc]

Hồng lúc đó Hưng Đạo Vương đưa hai vua

trần xuống Thiên Trường nghe tin toa đô

từ đằng trong tiến ra lại có quân Nguyên

từ Thăng Long đánh xuống tình hình nguy

hiểm Hưng Đạo Vương tâu xin vua cho

Thượng tướng Trần Quang Khải đem quân

vào trấn giữ mặt nghệ an chặn đường toa

đô và sai Trần Bình Trọng ở lại giữ

thiên trường chống cự với quân Nguyên

rồi đưa hai vua lên thuyền vượt biển ra

mạn Hải Dương Trần Quang Khải vào đến

Nghệ An chia quân phòng ngự nhưng quân

Nguyên Thế Mạnh Quang Khải trống không

nổi phải rút quân ra mặt ngoài còn quan

Chấn thù Nghệ An là Trần Kiện đem cả nhà

ra hàng toa đô ở Thiên Trường Trần Bình

Trọng thấy quân Nguyên đến bãi đà mạc

liền đem quân đến Chặn đánh quyết liệt

Nhưng do lực lượng quá chênh lệch quân

Nguyên đã phá được đội hình của quân

Trần Trần Bình Trọng bị bắt đưa về Thăng

Long nộc Cho Thoát Hoan Thoát Hoan thấy

bình trọng là một Dũng tướng muốn dụ

hàng thiết đãi cho ăn uống nhưng Bình

Trọng không ăn hỏi dò việc nước Bình

Trọng cũng không nói về sau Thoát Hoan

mới bảo rằng có muốn làm vương đất Bắc

không Bình Trọng mới quát lên rằng ta

thả làm quỳ nước Nam chứ không thảm làm

vương đất Bắc Thoát Hoan thấy dụ Hằng

không được sai quân đem chém Thượng

Hoàng Thánh Tông cùng vua Nhân Tông và

Hưng Đạo Vương nghe tin Trần Bình Trọng

tử tiết ai nấy đều thương

xót bấy giờ tình hình nguy hiểm Hưng Đạo

Vương đưa hai vua Trần Từ Thiên Trường

dùng thuyền qua cửa Giao Hải đi ra biển

ngược lên phía Bắc rồi quay vào tam chỉ

sai một tướng dẫn thuyền rồng đến cửa

biển Ngọc Sơn tướng nhà Nguyên là Lý

Hằng và khoan triệt đuổi theo đến Ngọc

mới biết là thuyền giả Hưng Đạo Vương

dước hai vua lên bộ đi đến làng thủy chú

rồi lại xuống thuyền g sông Bạch Đằng

rồi vào Thanh Hóa lúc bấy giờ quân

Nguyên thế mạnh đóng ở khắp các nơi từ

vùng Bắc Ninh Thăng Long Thiên Trường

chỗ nào cũng có Quân đóng ở mạn Nghệ An

lại có toa đô và Ô Mã Nhi tiến ra Nhân

Tông kinh hãi thượng hoàng lo sợ bọn

hoàng tộc là Trần ích tắc Trần Tú viên

đều ra hàng quân nguyên cả chỉ có Hưng

Đạo Vương đi theo hai vua hộ giá trèo

đều vượt biển thế cùng lực tận nhưng vẫn

vững lòng tìm kế đánh giặc không hề nao

núng thật là một người có tài đại tướng

cứu dân giúp nước để lại tiếng Thơm Muôn

Đời cánh quân của toa đô từ Chiêm thành

chiếm lấy Đất Nghệ An Trần Quang Khải

lui quân ra mặt ngoài giữ các nơi hiểm

yếu toa Đô đánh mãi không được bèn cùng

Ô Mã Nhi xuống thuyền vượt biển đi ra

Bắc để hợp Quân với Thoát Hoan Quang

Khải biết tin cho người về Thanh Hóa cấp

báo vua Trần hội quần thần lại hỏi kế

Hưng Đạo Vương nói rằng toa đô từ Chiêm

Thành đánh ra đường X xa xôi Quân sĩ vất

vả nay lại vượt biển g Bắc thì sức lực

cũng đã mỏi mệt ta nên sai một tướng đem

quân gia đón đánh giữa đường thì ắt sẽ

phá được Nhân Tông nghe lời tố ấy sai

chiêu Văn Vương Trần Nhật Duật Hoài Văn

Hầu Trần Quốc Toản cùng với tướng Nguyễn

Khoái mang Năm vạn quân gia đón đường

đánh toa đô tháng tư năm Ất Dậu 1285

Trần Nhật Duật Gia đến Hàm Tử thì gặp

chiến thuyền của toa đô liền chia quân

tấn công hai bên đánh nhau ác liệt trong

quân của Nhật Duật khi ấy có tướng triệu

Trung là tướng cũ của nhà Tống chạy sang

theo hàng Đại Việt mặc quần áo và đeo

cung như quân Tống toa đô đi đường xa

giao chiến lâu ngày đã mỏi mệt lại trông

thấy cờ hiệu của Triệu Trung thì rất lo

sợ cho rằng nhà Tống đã phục Quốc và

sang giúp Đại Việt đội quân người hoa

trong hàng ngũ quân Trần đều muốn trả

thù nên đánh rất thăng trong khi đó Quân

Trần lại dùng kế Ly dán bắn tên gắn giấy

sang phía quân Nguyên nói rằng chỉ đánh

người thát đắt chứ không đánh người Hoa

điều ấy khiến nhiều tướng sĩ người hoa

trong hàng ngũ quân Nguyên nao núng

không tận lực chiến đấu hoặc chờ giáo

Sang đầu hàng qu Trần Tòa đồ bị đại bại

tướng sĩ chết rất nhiều phải rút chạy về

sông Thiên

mạc Trần Nhật Duật thắng trận cho quốc

toàn đưa tin về Thanh Hóa Hưng Đạo Vương

được tin mừng Đó vào tâu với vua rằng

quân ta mới thắng khí Thế đang lên mà

quân Nguyên mới thua tất cũng chột Dạ

vậy ta nên nhân dịp này mà tiến quân

đánh Thoát Hoan để khôi phục kinh thành

vua nghe lời truyền sửa soạn Tiến Quân

đúng lúc Thượng tướng Trần Quang Khải

đưa binh từ Nghệ An Tiến ra xin đi đánh

Thoát Hoan Nhân Tông chấp thuận sai

Quang Khải mang quân đi đánh Thăng Long

và truyền lệnh cho Trần Nhật Duật đóng

quân chặn đường không Cho bọn toa đô kéo

lên hợp với Thoát

Hoan khi đó quân chủ lực của Thoát Hoan

đang đóng ở Thăng Long cò chiến thuyền

thì đóng ở bến Trương Dương Trần Quang

Khải cùng Trần Quốc Toản và Phạm Ngũ Lão

đem quân từ Thanh Hóa đi đường biển ra

đến bến Trương Dương tấn công vào chiến

thuyền của quân Nguyên quân Nguyên

thường thấy Quân Trần thua trận nay thấy

Quân Trần đánh mạnh quá nên bị bất ngờ

không chống nổi tan vỡ bỏ chạy Quang

Khải ra lệnh bỏ thuyền lên bộ truy kích

quân Nguyên đuổi đến tận chân thành

Thăng Long mới dừng lại hạ trại sau hai

trận thắng lớn trên sông Hồng Quân Trần

Quyết định tấn công giải phóng kinh đô

Thăng Long Trần Quang Khải chỉ huy quân

Thủy bộ cùng tiến đánh vây thành mấy

vòng quân Nguyên chống trà khốn đốn chết

rất nhiều Binh khí đều hết trước sức tấn

công mãnh liệt và bền bỉ của quân Trần

Thoát Hoan phải rút chạy khỏi Thăng Long

sang giữ mặt Kinh Bắc Quang Khải vào

thành mở tiệc khao quân trong khi uống

rượu Vui Vẻ Quang Khải Ngâm bài thơ rằng

Trương Dương cướp giáo giặc Hàm Tử Bắt

bắt quân thù Thái Bình nên gắng sức non

nước ấy nghìn thu trần quang khải sai

người về Thanh Hóa báo tiên thắng trận

vũi Nhân Tông thấy binh Thế đã mạnh

trong hai tháng đã thắng được ba trận

lớn quân sĩ ai nấy đều nức lòng bèn dước

thượng hoàng và cất binh mã ra đóng ở

Trường Yên Ninh Bình ngày

nay tòa đồ đóng quân ở Thiên Trường cách

xa Thoát Hoan hơn 200 dặm cho nên không

biết là Thoát Hoan đã thua chạy về Bắc

Giang rồi bèn Tiến Quân vỏ sông Thiên

Mạc Định hợp sức với Thoát Hoan được mấy

hôm tòa đồ biết quân mình đã bại trận mà

các bến trên sông Hồng chỗ nào cũng có

quân Đại Việt chấn giữ mới lui binh về

Tây kết rồi Cho Người Đi dò xem Thoát

Hoan đang ở đâu Quân Trần từ khi thắng

trận Hàm Tử Và Trận Trương Dương Khí Thế

lên rất cao Hưng Đạo Vương tâu xin với

vua cho Trần Nhật rật hợp binh với Trần

Quang Khải chặn các Ngà đường không Cho

Thoát Hoan và toa đô liên lạc được với

nhau mặt khác ông tự mình xin đi đánh

toa đô rồi đánh Thoát Hoan Nhân Tông

chấp thuận cho Hưng Đạo Vương tùy ý mà

dùng binh tháng năm năm mất Dậu 1285

Trần Hưng Đạo Đạ trực tiếp chỉ huy quân

tiến đánh toa đồ Quân Trần đánh hăng quá

quân Nguyên trống không nổi toa đồ và Ô

Mã Nhi bỏ thuyền lên bộ chạy ra phía

biển được nửa đường lại bị Quân Trần vây

đánh toa đô bị trúng tên chết còn Ô Mã

Nhi một mình Lẻn xuống chiếc thuyền nhỏ

chạy ra biển trốn thoát về nước trận Tây

kết Đại thắng quân Trần bắt được quân

Nguyên hơn ba vạn người chiến thuyền và

Binh khí nhiều không kể xết Hưng Đạo

Vương mở tiệc khao quân rồi tiến lên

phía Bắc đánh Thoát

Hoan khi ấy Thoát Hoan đang đóng quân ở

Bắc gia nghe tin toa đô tử trận Ô Mã Nhi

đã trốn về nước tướng sĩ đều ngã lòng

nàn chí cả lúc đó đang mùa hè nóng nực

quân Nguyên là người phương bắc không

quen Thủy Thổ nên bị dịch bệnh chết cũng

nhiều Cùng với đó là lương thực ngày

càng cạn kiệt do vậy Thoát Hoan đã có

bụng muốn rút quân về nước Hưng Đạo

Vương biết rằng thoát hoan tất phải chạy

liền sai Nguyễn Khoái và Phạm Ngũ Lão

dẫn ba vạn quân đi mai phục sẵn ở rừng

Sậy bên sông vạn kiếp lại sai hai con là

Hưng Vũ Vương Trần Quốc nghiễn và Hưng

Hiếu Vương Trần Quốc úy dẫn ba vạn quân

đi theo đường Hải Dương ra mặt Quảng Yên

chặn đường về châu tư Minh bố trí xong

xuôi Hưng Đạo Vương tự mình dẫn đại quân

lên Bắc Giang đánh quân Nguyên quân

Nguyên thua chạy Thoát Hoan dẫn Đại Bình

chạy đến vạn kiếp thì gặp tướng Nguyễn

Khoái đổ quân ra đánh quân Nguyên mười

phần thiệt hại mất năm tướng Nguyên là

Lý Hằng bị trúng tên chết Thoát Hoan dẫn

quân còn lại cố sức mà chạy về gần Châu

tư minh thì lại gặp quân của Trần Quốc

nghiễn và Trần Quốc úy đuổi đánh một

trận nữa Quân Đại Việt bắn tên như mưa

tướng Nguyên là lý quán bị tên bắn chết

Thoát Hoan phải chui vào trong ống đồng

mà chạy trốn thoát được về bên Tàu còn

đạo quân Nguyên của nạp tốc Lạt Đinh sau

khi đại quân đã thua trận thì cũng chạy

về Vân Nam đi theo con đường cũ mà chúng

đã tiến vào khi đạo quân này đi đến địa

phận huyện Phù Ninh thì bị lực lượng dân

binh của Hà đặc và Hà trưng tấn công

quân Nguyên thua chạy nhưng Hà Đặc hiy

sinh trong trận

này như vậy đại quân của Thoát Hoan ban

đầu sang lừng lẫy bao nhiêu bây giờ thua

chạy tan nát thảm hại bấy nhiêu trong

vòng 6 tháng từ tháng chạp năm dắt thân

128 84 đến tháng s năm mất Dậu 1285 quân

dân nhà Trần đã đánh đuổi 50 vạn quân

Mông Cổ ra khỏi bờ cõi Đó cũng là nhờ có

Hưng Đạo Vương có tài đại tướng cầm quân

vững trãi gan bền tựa sắt lại khéo dùng

lời khuyên bảo khiến cho mọi người Cảm

động sinh lòng Trung Nghĩa Cho nên tướng

sĩ ai nấy đều hết lòng đánh giặc và Nước

Đại Việt thời bấy giờ vua tôi hòa hợp

Lòng người như một nhân tài Lũ lượt kéo

ra mà quân Nguyên thì đường xá xa xôi

núi sông cách trở không hợp Thủy Thổ nên

chỉ mạnh được lúc đầu mà thôi lại gặp

phải Hưng Đạo Vương cầm quân biết đợi

thời thừa cơ tiến thoái cho nên quân nhà

Nguyên thua tan nát là điều tất nhiên

vậy Hưng Đạo Vương Trần Quốc Tuấn phá

được quân Nguyên rồi kéo quân về trường

An rước hai vua Trần Gia Thăng Long

giang sơn nhà trần lại được khôi phục

như

cũ Hốt Tất Liệt thấy bọn Thoát Hoan thua

trận trở về thì vô cùng giận dữ muốn bắt

chém hết nhưng Nhờ bá quan can ngăn mãi

mới thôi Lúc ấy nhà Nguyên đang sửa soạn

binh mã chuẩn bị đi đánh Nhật Bản liề

đình chỉ việc đánh Nhật Bản lại dồn toàn

bộ lực lượng và đóng thêm 300 chiến

thuyền quyết tâm muốn báo thù Đại Việt

nhà Nguyên huy động thêm hơn chí vạn

quân cả người mông cổ người Hán và các

dân tộc khác cộng thêm số quân quay về

từ cuộc xâm lược lần thứ hai năm 1285

tổng cộng có khoảng 30 vạn quân do Thoát

Hoan làm đại nguyên soái rút kinh nghiệm

từ những thất bại lần trước quân Nguyên

thiết lập hai hạm đội Thủy binh lớn hạm

đội Tải Lương do Trương Văn hồ chỉ huy

Chở theo 70 vạn Thạch Lương để giúp đảm

bảo hậu cần cho quân Nguyên giảm bớt sự

phụ thuộc vào việc Tải lương đường bộ

vốn rất khó khăn tốn nhiều nhân lực lại

dễ dàng bị phục kích và cắt đứt khi đi

qua những vùng rừng núi hiểm trở của Đại

Việt hạm đội thuyền chiến đấu gồm hơn

600 chiếc dưới quyền chỉ huy của Ô Mã

Nhi với hàng Vạn Thủy binh tinh nhuệ

nhất nước nguyên đội thuyền này có nhiệm

vụ đánh mở đường và hộ tống đoàn thuyền

lương của Trương Văn Hổ đồng thời sẽ là

một lực lượng quan trọng để phá tan ưu

thế thủy chiến của quân Đại Việt lần xâm

lực này nhà Nguyên có tổng quân số ít

hơn lần trước nhưng Thủy Quân thì được

tăng cường mạnh mẽ hơn rõ dệt gần đến

ngày xuất quân Hốt Tất Liệt đích thân

gia chỉ dụ căn dặn Các tướng không được

cho dao chỉ là nước nhỏ mà khinh

thường Trần Nhân Tông nghe tin nhà

Nguyên Chuẩn bị mang quân sang đánh Đại

Việt liền gọi Hưng Đạo Vương vào hỏi kế

Hưng Đạo Vương tâu rằng nước ta trước

kia Thái Bình đã lâu không luyện tập

việc chiến đấu cho nên khi quân Nguyên

sang đánh còn có kẻ theo hàng giặc Còn

bây giờ quân ta đã quen việc chinh chiến

mà quân địch thì đi xa mòi mệt lại thấy

bọn toa Đô Lý Hằng lý quán tử trận thì

tất cũng chột Dạ theo ý thần lần này

quân Nguyên Sang đây ta phá cũng dễ hơn

trước xin bệ hạ đừng lo vua nghe lời tâu

ấy thì mừng rỡ sai Hưng Đạo Vương thống

lĩnh Các Vương Hầu chỉ huy quân đội cả

nước để chuẩn bị cuộc kháng chiến tổng

cộng nhà Trần đã huy động hơn 30 vạn

quân trong cuộc chiến lần này bao gồm cả

quân chủ lực lẫn dân binh các địa phương

vua Nhân Tông ra lệnh đại xá thiên hạ

chỉ trừ những kẻ từng đầu hàng quân

Nguyên không được đại xá những tu nhân

được tha tội đều tình nguyện tòng quân

ra trận để đến ơn như vậy Xét về mặt lực

lượng thì quân Trần không hề thua kém

quân Nguyên như cuộc chiến lần trước

trước tháng 11 năm Đinh Hợi 1287 Thoát

Hoan chia quân làm ba đạo sang đánh Đại

Việt lấy cớ là đưa Trần ích tắc về nước

lập làm An Nam quốc vương đạo thứ nhất

do Ái lỗ chỉ huy Từ Vân Nam đi theo

đường sông Thao và sông lô tiến xuống

Thăng Long đạo thứ hai là quân chủ lực

do Thoát Hoan trực tiếp chỉ huy đi đường

Châu Khâm Châu Liêm vào biên giới Đông

Bắc Đại Việt dẫn theo Trần ích tắc đạo

thứ ba là thủy quân do Ô Mã Nhi và Phàn

tiếp chỉ huy mang theo hơn 600 chiến

thuyền đoàn thuyền Tải lương của Trương

Văn Hồ đi theo sau đạo quân

này Hưng Đạo Vương thống lĩnh Các Vương

Hầu chia quân ra phòng ngự các nơi

Nguyễn Khoái giữ lặng Sơn Trần Nhật Duật

giữ Bạch Hạc Trần Quốc Toản và Lê phụ

Trần vào giữ Thanh Nghệ còn tự mình đóng

binh ở mặt Quảng Yên Quân Trần Tuy bố

phòng chặt chẽ ở biên giới như vậy nhưng

quân Nguyên thế mạnh chống cự không nổi

các Tiền Đồn thua trận phải rút lui về

vạn kiếp Thoát Hoan tiến lên chiếm giữ

núi Phả Lại và núi Chí Linh lập trại

chống nhau với Quân Trần rồi hợp binh

với thủy quân của Ô Mã Nhi đánh lấy đồn

vạn kiếp Hưng Đạo Vương rút quân về

phòng thủ kinh đô thăng long sai tướng

dước hai vua trần xuống thuyền xuôi theo

hạ lưu sông hồng ra cửa biển Giao Thủy

rồi Vòng lên thắp Sơn thát hoan sai Ô Mã

Nhi mang vài chục thuyền đuổi theo vua

Trần Nhân Tông và thượng hoàng bị quân

Nguyên đuổi gấp quá phải đi vào Thanh

Hóa Ô Mã Nhi nghe tin ở Thanh Hóa có một

đạo thủy quân lớn của nhà Trần liệu thế

không đánh được bèn quay trở lại khi qua

Long Hưng Thái Bình hắn bực tức s phá

lăng mộ của Trần Thái

Tông ở mặt trận Tây Bắc cánh quân của Ái

lỗ Theo dọc Sông Thao tiến xuống khi đến

Bạch Hạc thì gặp quân của chiêu Văn

Vương Trần Nhật Duật hai bên đánh nhau

tất cả 18 trận và cùng bị thiệt hại về

sau Trần Nhật Duật thua trận rút quân ái

Lỗ đi thẳng đến Thăng Long Hội binh với

Thoát Hoan bên bờ sông Hồng Thoát Hoan

đem binh mã tiến lên vây đánh Thăng Long

Hưng Đạo Vương giàn Quân Cố thủ quân

Trần ở trong thành bắn tên ra quân

Nguyên bao vây tấn công nhiều lần nhưng

không có kết quả cuối cùng phải lui về

giữ vạn kiếp vua Nhân Tông thấy quân

Nguyên đã lùi rồi bèn Dức Thượng Hoàng

Gia

Bắc thoát Hoà đóng binh ở Vạn Kiếp lương

thực sắp cạn bèn say Ô Mã Nhi đi ra cửa

biển đại bàng đón đoàn thuyền lương của

Trương Văn Hổ Ô Mã Nhi đem thuyền đi đến

ải Vân Đồn thì gặp quân của Nhân Huệ

Vương Trần Khánh Dư hai bên giao chiến

một trận ác liệt Quân Trần không chống

cự nổi Thua bỏ chạy cả quân Nguyên kéo

thẳng ra biển đi đón thuyền lương Thượng

Hoàng Thánh Tông nghe tin thủy quân ở

Vân Đồn Thất trận liền sai xứ đến bắt

Khánh Dư về để hỏi tội Trần Khánh Dư xin

cho hoãn mấy ngày để lập công chuộc tội

mấy hôm sau Ô Mã Nhi gặp được đoàn

thuyền lương của Trương Văn hồ lại dẫn

quân quay vào đi trước dẹp đường Trương

Văn hồ tiến theo sau Ô Mã Nhi đã đánh

bại quân Trần nghĩ rằng không có gì ngăn

cản nữa cho nên khinh thường đem binh

thuyền đi trước bỏ Xa Trương Văn Hổ phía

sau Trần Khánh Dư Mai Phục đợi sẵn đến

khi thuyền lương của Trương Văn Hổ vào

cửa biển Lục Thủy thì quân Trần xông ra

đánh Văn Hổ không có quần hộ tống không

chống nổi bao nhiêu lương thực khí giới

bị Quân Trần cướp phá hết cả còn Trương

Văn Hổ thì chạy xuống thuyền nhỏ rồi

Trốn về nước Khánh Dư thắng trận cho

người về báo tin thượng hoàng Mưng rỡ

miễn tội lần trước rồi bảo với Hưng Đạo

Vương rằng quân Nguyên cốt trông cậy vào

lương thực và khí giới này nhưng đã bị

ta phá được cả rồi Thế chúng không thể

đánh lâu dài được nữa Nhưng giờ chúng

còn chưa biết ta nên tha cho những quân

bị bắt về báo tin với Thoát Hoan quầ sĩ

của chúng tất sẽ bị dao động lúc đó ta

phá mới dễ Hưng Đạo Vương Tuân lệnh cho

lũ quân Nguyên về từ đó quân của Thoát

Hoan đều Hoang Mang đã có lòng muốn rút

về

nước tháng 3 năm mộ Tý

1288 đã gần b tháng kể từ khi Thoát Hoan

dẫn quân đặt chân vào lãnh thổ nước ta

Thủy bộ quân Nguyên Đã dần co cụm lại ở

Vạn Kiếp và lân cận lương thực ngày càng

cặ Kiệt vùng chiếm đóng liên tục bị tập

kích bệnh tật cũng lan rộng trong quân

do thời tiết chuyển từ xuân sang hè

Thoát Hoan bàn với các tướng thấy thế

Quân Trần vẫn còn mạnh chưa thể phá ngay

được bèn sai Ô Mã Nhi và phản tiếp dẫn

Thủy Quân về trước còn mặt bộ thì sai

trình bằng Phi và Trương Quân đi Chặn

hậu chuẩn bị rút về sau Hưng Đạo Vương

đoán biết được kế hoạch của địch liền

sai Nguyễn Khoái dẫn quân đến thượng lưu

sông Bạch Đằng kiếm gỗ đẽo nhọn bịt sắt

đóng khắp lòng sông rồi đặt phục binh

Chờ đến lúc thủy triều lên thì đem quân

gia khiếu chiến nh Địch vào bãi cọc đến

khi thủy triều xuống thì quay lại đánh

lại sai Phạm Ngũ Lão Nguyễn Chế Nghĩa

dẫn quân lên mai phục ở nội bàng Chờ tập

kích cánh quần Nguyên trên bộ bố trí

xong xuôi Hưng Đạo Vương dẫn quân đến

sông bạch đang chơ giặc

đoàn thuyền chiến của Ô Mã Nhi và Phàn

tiếp đi theo dòng sông Bạch Đằng bỗng

nhiên thấy tướng nhà Trần là Nguyễn

Khoái đem thuyền đến khiêu chiến Ô Mã

Nhi tức giận thúc quân xông vào đánh

chiến sự đang diễn ra ác liệt thì quân

Trần Giả Vừa thua bỏ chạy lúc ấy đang

lúc thủy triều lên mặt nước dâng cao

nhấn chìm bãi cọc Nguyễn Khoái dụ quân

Nguyên gia xa khỏi chỗ đóng cọc mới quay

thuyền lại đánh Thủy Quân Đại Việt từ

các sông nhỏ nhanh chóng tiến ra Bạch

Đằng với hàng trăm chiến thuyền cùng

quân lính các lộ giàn ra tạo thành một

giảy thuyền chặn đầu thuyền giặc ngang

trên sông hai bên đánh nhau Đang hăng

thì đội thuyền của Hưng Đạo Vương và hai

vua Trần đến tiếp viện Ô Mã Nhi Thấy

Quân Trần Thế mạnh liệu thế không chống

nổi mới truyền cho quay thuyền trở lại

khi chạy đến khúc sông có cọc đóng thì

nước thủy triều đã rút xuống thuyền trên

lớn của quân Nguyên Đâm phải cọc đổ

nghiêng đổ ngửa đắm vỡ rất nhiều Quân

Trần thừa cơ tấn công quyết liệt quân

Nguyên chết như Dạ máu loang đỏ cả khúc

sông tướng Nguyên là Ô Mã Nhi phàn tiếp

tích lệ cơ Ngọc đều bị bắt sống trận

Bạch Đằng Giang vào tháng 3 năm mộu Tý

1288 lấy được chiến thuyền của quân

Nguyên hơn 400 chiếc và bắt được quần sĩ

rất

nhiều tin Thủy Quân bị phá tan nhanh

chóng được truyển đến Thoát Hoan hắn

hoảng hốt dẫn quân theo đường bộ rút

chạy quân Nguyên chạy đến này Nội bàng

thì gặp phục binh của Phạm Ngũ Lão sông

ra đánh các tướng nguyên cố gắng bảo vệ

Thoát Hoan vừa đánh vừa chạy Trương Quân

dẫn 3000 quân đi Chặn hậu bị Phạm Ngũ

Lão chém chết Thoát Hoan chạy thoát ra

được Cừ ải Quân sĩ tổn hại mất hơn một

nửa quân Nguyên đang đi thì có thám báo

rằng con đường thẳng phía trước hơn 100

dặm chỗ nào cũng có quân Mai Phục nghe

tin ấy tướng sĩ đều Hoang Mang sợ hãi

phía sau lại nghe tiếng ầm ầm Quân Trần

truy đuổi Thoát Hoan vội vàng say abass

xích Trương Ngọc dẫn quân đi trước mở

đường áo lỗ xích đi Chặn hậu abass xích

và Trương Ngọc gặp phải Quân Trần Mai

Phục ở hai bên sườn núi bắn tên thuốc

độc xuống như mưa hai tướng đều từ trận

quân sĩ chết Thy nằm ngồn ngang con

trình bằng Phi hết sức bảo vệ Thoát Hoan

chạy qua Lộc Châu rồi đi con đường nhỏ

về châu tư

Minh nhờ góp công lớn trong ba lần đánh

đuổi quân Nguyên Mông Hưng Đạo Vương

được vua Phong làm thái sư Thượng phụ

Thượng Quốc Công Bình Bắc Đại Nguyên

Soái Hưng Đạo Đại vương ông làm quan đến

đời vua Trần Anh tông thì xin về chí sĩ

ở Vạn Kiếp Nhân dân lúc bấy giờ rất kính

trọng ông lập đền thờ Sống Ông ở Vạn

Kiếp Hưng Đạo Vương về ở Vạn Kiếp đến

năm 1300 thì mất Ông là một Đệ Nhất Danh

tướng của nước ta đánh giặc Nguyên có

công to với nước khi ông sắp mất vua Anh

tông có Ngự giá đến thăm nhận thấy ông

Bệnh nặng mới hỏi rằng Thượng phụ một

mai khuất núi Nếu có giặc phương bắc lại

sang thì làm thế nào Hưng Đạo Vương tâu

rằng lúc bình thì khoan sức cho dân để

làm kế sâu dễ bền gốc đó là cái thuật

giữ nước hay hơn cả anh tông nghe lời ấy

cho là rất phải được mấy hôm thì ông mất

vua cùng các quan ai nấy đều thương tiếc

Ông được nhân dân cả nước tôn vinh là

Đức Thánh Trần và lập đền thờ ở nhiều

nơi Hưng Đạo Vương Trần Quốc Tuấn là một

người hết lòng với vua với nước tuy rằng

uy quyền lừng lẫy mà vẫn giữ chức phận

làm tôi không dám điều gì kiêu ngạo đang

khi quân Nguyên quấy nhiễu ông cầm Binh

Quyền Thánh Tông Nhân Tông cho ông được

chuyên quyền phong tước từ mình trở

xuống chỉ có tước hầu thì Phong trước

rồi mới tâu sau Nhưng trong suốt cuộc

đời của mình ông không hề sử dụng đặc

quyền này dù cha ông có hiểm khích lớn

với nhà Trần Thái Tông Ông vẫn luôn đặt

việc nước lên trên một lòng chung thành

hết lòng tá các vua Trần đánh giặc

cứu nước lúc Hưng Đạo Vương hộ tống xa

giá nhà vua chạy khỏi sự Truy Đuổi của

quân Nguyên có nhiều người nghi ngại vì

mối hiểm cũ của Trần Liễu Hưng Đạo Vương

theo vua tay cầm chiếc gậy Có bịt sắt

nhọn nhiều người lo lắng sợ ông thừa cơ

sát hại vua Trần Hưng Đạo liền tháo mũi

sắt ra vất đi và chỉ cầm gậy không vì

thế không còn ai nghi ngờ

nữa Hưng Đạo Vương khéo Tiến cử người

tài giỏi cho đất nước phủ đệ của ông

luôn mở rộng cửa để đón bậc anh tài

những người có chí có nhân hoặc Dũng

lược mà Trung Tín ông đều giúp đỡ trau

dồi tài năng rồi tiến cử cho triều đình

trọng dụng nhiều danh nhân thời ấy như

trương hắn siêu Phạm Ngũ Lão đều là môn

khách của ông trong khi Phạm Ngũ Lão là

một bậc danh tướng anh hùng góc công lớn

trong cuộc kháng chiến chống giặc Nguyên

Mông thì Trương Hán Siêu là người văn

hay chữ tốt kiến thức uyên bác giữ nhiều

chức trọng trong triều đình những gô

trong nhà của Hưng Đạo Vương nhi Yết

Kiêu dã tượng đều là những người có sức

mạnh và hết mực Trung Thành góp công dẹp

bọn toa đồ Ô Mã

Nhi Trần Hưng Đạo là người Trung Nghĩa

hết lòng vì nước vì dân có lần ông đem

lời cha chăn chối để giỏ ý hai thuộc

tướng thân tín là dã tượng và Yết Kiêu

hai người thuộc hạ ấy căn rằng làm kế ấy

tuy được phú quý một thời nhưng để lại

tiếng xấu Ngàn Năm nay đại vương há

chẳng đủ Phú Quý rồi hay sao chúng tôi

thả xin chết già làm g nô chứ không muốn

làm quan mà không có Trung Hiếu Hưng Đạo

Vương cảm phục đến khóc khen ngợi hai

người Sau này có lần ông vờ hỏi con là

Hưng Vũ Vương nghiễn người xưa có cả

Thiên Hạ Để truyền cho con cháu con nghĩ

thế nào Hưng Vũ Vương thưa dẫu khác họ

cũng không nên huống chi là Cùng một họ

Hưng Đạo Vương ngẫm cho là rất phải lại

một hôm ông đem chuyện ấy hỏi người con

thứ là Hưng nhượng Vương tảng Quốc Tảng

tiến lên thưa Tống Thái Tổ vốn là một

ông lão làm ruộng đã thừa cơ giấy vận

nên có được thiên hạ Trần Hưng Đạo tức

giận rút gâm kể tội tên loạn thần là từ

đứa con bất hiếu mà ra và định giết Quốc

Tảng Hưng Vũ Vương vội chạy tới khóc lóc

xin chịu tội thay ông mới tha cho sau đó

ông dặn Hưng Vũ Vương Sau khi ta chết

đậy nắp quan tài rồi mới cho Quốc Tảng

bỏ viếng

Trần Quốc nghiễn được vua ước gả công

chúa thiên thủy thế nhưng tướng Trần

Khánh Dư lại tư thông với nàng khiến nhà

vua phải xuống chiếu trách phạt và đuổi

Khánh Dư về Chí Linh vì sợ phật ý Quốc

Tuấn Tuy nhiên khi quần Nguyên Mông sang

xâm được Đại Việt lần thứ ba Trần Hưng

Đạo đã gạt bỏ hiểm riêng tin cậy giao

hết công việc biên thuy cho phó tướng

Vân Đồn là Nhân Huệ Vương Trần Khánh Dư

khi ông này được phục chức ngoài ra khi

soạn xong vạn kiếp tông bí truyển thư

thì Trần Khánh Dư cũng là người được ông

chọn để viết bài Tựa cho

sách Hưng Đạo Vương là thiên tài quân sự

có tầm chiến lược và là một anh hùng dân

tộc bậc nhất của nhà trần một bậc thầy

về chiến lược thực sự chiến thắng của

ông và quân dân Đại Việt trước quân Mông

Nguyên đã góp phần đặt dấu chấm hết cho

thời kỳ đỉnh cao của đế chế hùng mạnh

nhất thế giới lúc bấy giờ nhân dân Việt

Nam vô cùng kính trọng ông tôn ông là vị

anh hùng dân tộc có công trạng lớn đối

với tổ quốc và là tấm gương Uy Vũ sáng

ngời cho nhiều thế hệ mai sau Ngoài ra

ông còn đặc biệt có một lòng tin sắt đá

vào sức mạnh ý chí của nhân dân và tướng

sĩ có thể nó tư tưởng nhất quán suốt đời

của Trần Hưng Đạo là một tấm lòng tận

tụy đối với đất nước là ý muốn đoàn kết

mọi tầng lớp trong dân tộc thành một lực

lượng thống nhất là tinh thần yêu thương

nhân dân cho nên trước khi mất ông vẫn

còn dặn vô anh tông rằng phải Khoan Thư

sức dân để làm kế sâu dễ bền gốc cho sự

nghiệp lâu dài của nước

nhà